Our website uses cookies to ensure top quality of the services you receive in a way customised to your needs. If you do not change your cookies settings, you agree to have them saved on your end device. For further details, see the PRIVACY AND COOKIES POLICY. Accept
home | site map
      


 

Aktualności


  « wróć

Zabytek miesiąca - Marzec.
Zabytek miesiąca - Marzec.

Klucz żelazny z piórem, Gniezno, podgrodzie III, wczesne średniowiecze

Prezentowany zabytek to klucz do zamka w drzwiach, datowany na XI-XIII w. Znaleziony został w obrębie gęsto zabudowanego podgrodzia gnieźnieńskiego, gdzie odkryto wiele pozostałości drewnianych budynków mieszkalnych i gospodarczych.

Klucz ten jest przykładem "zwyczajnej" wczesnośredniowiecznej wytwórczości ślusarskiej, która zaopatrywała mieszkańców grodu m.in. w metalowe elementy służące do zamykania pomieszczeń takie, jak klucze, zamki, okucia, skoble itp. Pomimo tego, że klucz jest żelazny, służył on do otwierania w dużej części drewnianego zamka. Był to zapewne zamek ryglowy, którego głównym elementem był żelazny rygiel w kształcie prostokątnej sztabki, przesuwanej w płaszczyźnie poziomej, znajdujący się wewnątrz drewnianej obudowy. Dzięki odpowiednim nacięciom na jednej z krawędzi rygla, można go było przesuwać przy pomocy pióra, obracając klucz wokół osi.Ryglowi zamka odpowiadał prostokątnie wygięty pręt wbity w futrynę drzwi czyli tzw. skobel. Gry sztabka rygla weszła w skobel w futrynie, drzwi były zablokowane.

Zabytek stanowi dla nas cenne świadectwo kultury materialnej mieszkańców podgrodzia wczesnośredniowiecznego Gniezna, które stopniowo przekształciło się u progu XIII w. w organizm miejski. Nowy etap w rozwoju przestrzennym przyniosła lokacja miasta około 1239 r., ale to już inna historia.

 




zobacz wszystkie aktualności
Działalność biura PCIT finansowana z dotacji Starostwa Powiatowego w Gnieźnie i z dotacji Urzędu Miasta Gniezno